Koto ga dekiru (ことができる) είναι μια κατασκευή που χρησιμοποιείται για να πούμε ότι κάποιος έχει την ικανότητα να κάνει κάτι ή ότι μια ενέργεια είναι δυνατή σε μια συγκεκριμένη κατάσταση. Η βασική δομή είναι ρήμα σε μορφή λεξικού + ことができる.
Σε μια πρόταση όπως 日本語を話すことができます, η ενέργεια 日本語を話す (“μιλάω ιαπωνικά”) μετατρέπεται σε ονομαστική μονάδα με το こと· μετά, το できる δηλώνει ότι αυτή η ενέργεια είναι δυνατή. Σε αυτόν τον οδηγό, θα δείτε πώς να σχηματίζετε καταφατικές, αρνητικές και παρελθοντικές προτάσεις, καθώς και τη διαφορά από τον δυνητικό τύπο.
Τι σημαίνει koto ga dekiru;
Η έκφραση ことができる μπορεί να μεταφραστεί, ανάλογα με τα συμφραζόμενα, ως “μπορώ να κάνω”, “καταφέρνω να κάνω”, “είμαι ικανός να κάνω” ή “είναι δυνατόν να κάνω”. Συνδυάζει τρία στοιχεία:
- πράγμα: μετατρέπει την προηγούμενη ενέργεια σε μια ιδέα ή “πράγμα” αφηρημένο·;
- が: επισημαίνει αυτήν την ονοματοποιημένη ενέργεια ως αυτό που είναι δυνατό·;
- μπορώ: δηλώνει ικανότητα ή δυνατότητα.
Το Japan Foundation παρουσιάζει το ことができる ως μια σταθερή έκφραση όπου το こと δεν μπορεί να αντικατασταθεί ελεύθερα με το の. Αν δεν έχετε κατακτήσει ακόμα τη μορφή που εμφανίζεται πριν από το こと, ανατρέξτε στο απλή μορφή των ιαπωνικών ρημάτων.
Πώς να σχηματίσετε προτάσεις με ことができる
Ο βασικός τύπος είναι:
[ρήμα σε μορφή λεξικού] + ことができる
Το ρήμα που περιγράφει την ενέργεια παραμένει σε μορφή λεξικού. Το できる δέχεται τις αλλαγές επισημότητας, άρνησης και χρόνου. Δείτε ένα βασικό παράδειγμα:
私は日本語を話すことができます。
Ανάγνωση: わたしは にほんごを はなすことが できます。
Romaji: Watashi wa nihongo o hanasu koto ga dekimasu.
Μετάφραση: Μπορώ να μιλήσω ιαπωνικά.
Μέσα στην ενέργεια 日本語を話す, το μόριο を συνεχίζει να επισημαίνει το αντικείμενο του 話す. Το が ανήκει στην κατασκευή ことができる. Για να αναθεωρήσετε τον ρόλο αυτών των μορίων, συμβουλευτείτε τον οδηγό για βασικά σωματίδια στα ιαπωνικά.
Προσωπική ικανότητα και δυνατότητα της κατάστασης
Η κατασκευή χρησιμεύει για δύο κοντινές έννοιες. Τα συμφραζόμενα δείχνουν ποια είναι σε πρώτο πλάνο.
Ικανότητα ή δεξιότητα
Χρησιμοποιήστε το ことができる όταν κάποιος ξέρει ή μπορεί να πραγματοποιήσει μια ενέργεια.
マリアさんは漢字を読むことができます。
Ανάγνωση: マリアさんは かんじを よむことが できます.
Romaji: Maria-san wa kanji o yomu koto ga dekimasu.
Μετάφραση: Η Μαρία μπορεί να διαβάσει kanji.
Δυνατότητα που δημιουργείται από συνθήκες
Η ίδια δομή μπορεί να δείξει ότι μια ενέργεια είναι δυνατή λόγω του τόπου, της ώρας, ενός κανόνα ή άλλης συνθήκης.
この図書館では無料で本を借りることができます。
Ανάγνωση: この としょかんでは むりょうで ほんを かりることが できます。
Romaji: Kono toshokan de wa muryō de hon o kariru koto ga dekimasu.
Μετάφραση: Σε αυτή τη βιβλιοθήκη, είναι δυνατό να δανειστεί κανείς βιβλία δωρεάν.
Αυτή η διάκριση εμφανίζεται στο υλικό Irodori του Ιδρύματος Ιαπωνίας: できる μπορεί να εκφράσει τόσο μια προσωπική ικανότητα όσο και κάτι δυνατό σε μια συγκεκριμένη κατάσταση.
Καταφατικοί, αρνητικοί και παρελθοντικοί τύποι
Για να αλλάξετε τον χρόνο ή να αρνηθείτε την πρόταση, συζεύξτε το できる. Το ρήμα πριν από το こと παραμένει στον τύπο του λεξικού.
| Λειτουργία | Κοινός τύπος | Ευγενική μορφή |
|---|---|---|
| Παρούσα καταφατική απάντηση | μπορεί | ことができます |
| Παρούσα αρνητική | ことができない | ことができません |
| Παρελθόν καταφατικό | ことができた | ことができました |
| Αρνητικό παρελθόν | ことができなかった | ことができませんでした |
Οι ευγενικοί τύποι ακολουθούν το ίδιο μοτίβο που μελετήθηκε στο η μορφή «masu» των ρημάτων στα ιαπωνικά.
Παρούσα αρνητική
今日は残業することができません。
Ανάγνωση: きょうは ざんぎょうすることが できません。
Romaji: Kyō wa zangyō suru koto ga dekimasen.
Μετάφραση: Σήμερα δεν μπορώ να κάνω υπερωρία.
Παρελθόν καταφατικό
Χθες, μπόρεσα να μιλήσω με τον δάσκαλο.
Leitura: きのう、せんせいと はなすことが できました。
Romaji: Kinō, sensei to hanasu koto ga dekimashita.
Tradução: Ontem, consegui falar com o professor.
Αρνητικό παρελθόν
電車が止まって、会社へ行くことができませんでした。
Leitura: でんしゃが とまって、かいしゃへ いくことが できませんでした。
Romaji: Densha ga tomatte, kaisha e iku koto ga dekimasen deshita.
Tradução: O trem parou, e não consegui ir à empresa.
Koto ga dekiru e a forma potencial
ことができる e a forma potencial podem transmitir capacidade ou possibilidade, mas são construções diferentes.
| Construção | Παράδειγμα | Observação |
|---|---|---|
| V-る + ことができる | 刺身を食べることができます。 | Forma transparente e explicativa; mantém を dentro da ação. |
| Δυνητική μορφή | 刺身が食べられます。 | Forma mais curta e muito comum na conversa. |
As duas frases podem significar “consigo comer sashimi”. Em muitos contextos, a forma potencial soa mais direta; ことができる pode soar mais explicativa ou formal e é especialmente útil quando a ação anterior é longa. Para aprender as regras de conjugação de cada grupo verbal, veja o guia da forma potencial dos verbos em japonês.
Não misture as duas construções na mesma expressão. Use 食べることができる ou 食べられる, e não uma combinação redundante como 食べられることができる.
Como usar com substantivos e verbos em する
Com algumas atividades expressas por substantivos, é possível usar diretamente N + ができる.
兄は料理ができます。
Leitura: あには りょうりが できます。
Romaji: Ani wa ryōri ga dekimasu.
Tradução: Meu irmão sabe cozinhar.
Com substantivos ligados a する, a forma N + できる também é frequente e concisa:
彼女は車を運転できます。
Leitura: かのじょは くるまを うんてんできます。
Romaji: Kanojo wa kuruma o unten dekimasu.
Tradução: Ela sabe dirigir um carro.
運転することができます também é gramatical, mas 運転できます costuma ser mais simples. Se a formação dos verbos ainda causa dúvida, retome os ομάδες ρημάτων στα ιαπωνικά.
Três cuidados com できる
- Nem todo できる significa “poder”. Em 駅の前にホテルができました, o sentido é “um hotel foi construído/abriu em frente à estação”.
- Possibilidade e permissão podem se aproximar. ここで写真を撮ることができますか pode perguntar se é possível ou permitido tirar fotos; o contexto decide a leitura.
- Não conjugue o primeiro verbo para marcar o tempo. Em “consegui ler”, use 読むことができました, mantendo 読む na forma do dicionário.
Diálogo curto com ことができる
A: この美術館では写真を撮ることができますか。
Leitura: この びじゅつかんでは しゃしんを とることが できますか。
Romaji: Kono bijutsukan de wa shashin o toru koto ga dekimasu ka?
Tradução: Neste museu, é possível tirar fotos?
B: 一階では撮ることができますが、二階ではできません。
Leitura: いっかいでは とることが できますが、にかいでは できません。
Romaji: Ikkai de wa toru koto ga dekimasu ga, nikai de wa dekimasen.
Tradução: No primeiro andar pode, mas no segundo não.
No segundo enunciado, a ação completa pode ser omitida depois de já ter sido mencionada. Essa economia é comum quando o contexto deixa claro o que できません retoma.
Resumo rápido
- Χρησιμοποιήστε verbo no dicionário + ことができる para capacidade ou possibilidade.
- Conjugue できる, não o verbo que vem antes de こと.
- Use できない/できません para negar e できた/できました para o passado.
- A forma potencial transmite ideia próxima, mas é mais curta.
- Com atividades em する, formas como 運転できる são comuns.
Επόμενα βήματα
Pratique transformando ações simples, como 読む, 書く, 行く e 勉強する, em frases com ことができる. Depois, escreva a mesma ideia com a forma potencial e compare a estrutura das duas versões. Para organizar frases mais longas sem depender de uma ordem rígida em português, consulte também o método para σχηματίζονται προτάσεις στα ιαπωνικά.
Fontes e revisão
- Japan Foundation: usos e nominalização de こと
- Irodori — Lição 5: V-ることができます
- Irodori: comparação entre ことができる e a forma potencial
Τι σημαίνει koto ga dekiru στα ιαπωνικά;
ことができる σημαίνει μπορώ, καταφέρνω ή είμαι ικανός να κάνω κάτι. Μπορεί επίσης να υποδηλώνει ότι μια ενέργεια είναι δυνατή λόγω των συνθηκών ενός τόπου ή μιας κατάστασης.
Ποια μορφή του ρήματος έρχεται πριν από το koto ga dekiru;
Χρησιμοποιήστε το ρήμα στη μορφή του λεξικού: 話すことができる, 読むことができる και 食べることができる, για παράδειγμα.
Πώς να αρνηθείτε μια πρόταση με koto ga dekiru;
Αντικαταστήστε το できる με できない στην κοινή μορφή ή με できません στην ευγενική μορφή. Το ρήμα πριν από το こと παραμένει στη μορφή του λεξικού.
Πώς μπορώ να βάλω το koto ga dekiru στο παρελθόν;
Χρησιμοποιήστε ことができた στον κοινό τύπο ή ことができました στον ευγενικό τύπο. Για τον αρνητικό παρελθοντικό, χρησιμοποιήστε できなかった ή できませんでした.
Ποια είναι η διαφορά μεταξύ koto ga dekiru και του δυνητικού τύπου;
Και οι δύο μπορούν να δηλώσουν ικανότητα ή δυνατότητα. Η δυνητική μορφή είναι πιο σύντομη και πολύ συνηθισμένη στη συνομιλία· το ことができる είναι πιο επεξηγηματικό και διατηρεί το προηγούμενο ρήμα στον τύπο του λεξικού.
Μπορεί το Koto ga dekiru να υποδηλώνει δυνατότητα, εκτός από ικανότητα;
Ναι. この店でカードを使うことができます σημαίνει ότι είναι δυνατή η χρήση κάρτας σε εκείνο το κατάστημα, λόγω των συνθηκών του χώρου.
Πώς να χρησιμοποιήσετε το dekiru με ρήματα που τελειώνουν σε suru;
Πολλά ουσιαστικά δράσης επιτρέπουν την αντικατάσταση του する με το できる: το 運転する γίνεται 運転できる. Η μορφή 運転することができる είναι επίσης γραμματικά σωστή, αλλά είναι πιο μακροσκελής.
Dekiru σημαίνει πάντα ότι μπορείς να κάνεις;
Όχι. Ανάλογα με τα συμφραζόμενα, το できる μπορεί επίσης να σημαίνει ότι κάτι ολοκληρώθηκε, δημιουργήθηκε ή κατασκευάστηκε, όπως στο 駅の前にホテルができました.